ہپنوسس: differenze tra le versioni

Versione attuale delle 12:28, 1 apr 2026

ہپنوسس (انگریزی: Hypnosis) اک ایسا ذہنی حال یا عمل ہے جیندے وچ توجہ مرتکز تھیندی ہے، تخیل وچ اضافہ تھیندا ہے، تے تجویز قبول کرݨ دی صلاحیت ودھدی ہے۔ ایہ اک تعاون تے مشق تے مبنی عمل ہے جیندے وچ ہپنو تھراپسٹ تے مریض دے درمیان رابطہ ضروری ہے۔ ہپنوسس کوں عام طور تے غلط فہمی نال نیند یا بے ہوشی نال جوڑیا ویندا ہے، پر حقیقت وچ ایہ اک بیدار، متوجہ تے فعال ذہنی کیفیت ہے۔

تعریف

ہپنوسس کوں تجویزی حالت یا تبدیل شدہ شعور دی کیفیت دے طور تے بیان کیتا ویندا ہے۔ ایں حالت وچ فرد دی توجہ کہیں ہک خاص خیال، تصور یا احساس تے مرتکز تھی ویندی ہے تے اوہ معمول دے مقابلے وچ تجویزاں کوں زیادہ آسانی نال قبول کر سڳدا ہے۔ ہپنو تھراپسٹ ہک رہنما دا کردار ادا کریندا ہے جیہڑا فرد کوں ایں کیفیت وچ داخل تھیوݨ وچ مدد ݙیندا ہے۔ ہپنوسس دا مقصد ذہنی تے جذباتی تبدیلی پیدا کرݨ، عادات وچ تبدیلی گھن آوݨ، یا ماضی دے تجربات نال نمٹݨ ہوندے۔ ایہ کوئی جادو یا مافوق الفطرت طاقت کائنی، بلکہ انسانی دماغ دی ہک طبیعی صلاحیت ہے۔

تاریخ

ہپنوسس دی تاریخ قدیم تہذیباں، بشمول مصر تے یونان دے خواب گاہاں (Sleep Temples) نال جڑی ہوئی ہے، جتھاں شفا دے لئی توجہ مرتکز کرݨ دے طریقے استعمال کیتے ویندے ہن۔ جدید ہپنوسس دی بنیاد 18ویں صدی دے جرمن ڈاکٹر فرانز اینٹن میسمر دے کم تے رکھی ڳئی، جیہڑے "جانوری مقناطیسیت" (Animal Magnetism) دے نظریے دے نال کم کریندے ہن۔ 19ویں صدی وچ برطانوی ڈاکٹر جیمز بریڈ نے ایں عمل دا ناں "ہپنوسس" (یونانی نیند دے دیوتا 'ہپنوس' توں) رکھا۔

پاکستان وچ تاریخ

پاکستان وچ ہپنوسس دی تاریخ مقامی روحانی تے صوفیانہ روایات نال جڑی ہوئی ہے۔ دم جھاڑ، تعویذ تے توجہ مرتکز کر کے علاج کرݨ دے طریقے قدیم زمانے توں موجود ہن۔ 20ویں صدی دے وسط وچ، جدوں مغربی نفسیات پاکستان پہنچی، تاں ہپنوسس کوں وی ہک سائنسی علاج دے طور تے متعارف کرایا ڳیا۔ پاکستان وچ پہلے باقاعدہ ہپنو تھراپسٹ وچ ڈاکٹر خالد محمود (لاہور) تے ڈاکٹر محمد اجمل (کراچی) دے ناں قابل ذکر ہن، جیہڑے 1970ء تے 1980ء دے ݙہاکے وچ سرگرم ہن۔

قسماں

ہپنوسس دی کئی قسماں ہن، جنہاں وچوں کجھ مندرجہ ذیل ہن:

روایتی ہپنوسس: ایں وچ تھراپسٹ سڄے الفاظ وچ ہدایات ݙیندا ہے تے مریض کوں آرام دہ حالت وچ گھن کے مخصوص مقصد دے حصول تے کم کریندا ہے۔
اریکسونین ہپنوسس: امریکی ماہر نفسیات ملٹن اریکسن دے ایجاد کردہ ایں طریقے وچ کہاݨیاں، استعارے تے باطنی اشارے استعمال کیتے ویندے ہن۔ پاکستان وچ وی ایہ طریقہ مقبول ہے۔
سیلف ہپنوسس: ایہ اوں کیفیت کوں آپݨے آپ پیدا کرݨ دا عمل ہے جیندے وچ فرد ریکارڈنگز، اسکرپٹس یا سکھلائی دے ذریعے آپݨے آپ کوں تجویزاں ݙیندا ہے۔
رجعت ہپنوسس (رجعت ہپنوسس): ایں قسم وچ فرد کوں ماضی دے تجربات، خاص طور تے بچپن یا گذشتہ زندگیاں دے خیالی یا حقیقی واقعات تک "واپس" گھن جایا ویندا ہے۔ پاکستان وچ ایہ قسم کجھ متنازعہ ہے۔

سائنسی تحقیق

عالمی سطح تے، امریکن سائیکولوجیکل ایسوسی ایشن (APA) سمیت کئی سائنسی ادارے ہپنوسس کوں ہک جائز تے تحقیق شدہ نفسیاتی عمل دے طور تے مندے ہن۔ تحقیقات ݙسدیے ہن جو ہپنوسس درد دے انتظام، بے چینی وچ کمی، تے عادات (جیویں تمباکو نوشی چھوڑݨ) وچ تبدیلی دے لئی مؤثر ثابت تھی سڳدا ہے۔

پاکستان وچ، جامعہ کراچی دے شعبہ نفسیات تے یونیورسٹی آف ہیلتھ سائنسز، لاہور ورگے اداریاں وچ ہپنوسس تے محدود پیمانے تے تحقیق تھئی ہے۔ پاکستانی جریدے جرنل آف پاکستان سائیکولوجیکل ایسوسی ایشن وچ وی ایں موضوع تے مقالے شائع تھیندے رہندے ہن۔ تحقیقات وچ پاکستانی آبادی وچ ایندے اثرات تے ثقافتی قبولیت دے پہلوں تے زور ݙتا ویندا ہے۔

استعمال

ہپنوسس دے استعمالات بہت وسیع ہن:

طبی تے نفسیاتی علاج: درد دا انتظام (خاص طور تے دندان سازی وچ)، فوبیا دا علاج، تناؤ تے بے چینی وچ کمی، نیند دے مسائل، تے پوسٹ ٹرامیٹک سٹریس ڈس آرڈر (PTSD) دے علاج وچ۔
برتاؤ وچ تبدیلی: وزن گھٹاوݨ، تمباکو نوشی یا منشیات دی لت توں نجات، پڑھائی وچ بہتری تے کھیلاں دی کارکردگی وچ اضافے دے لئی۔
عدالتی نظام: بعض ممالک وچ، گواہاں دی یادداشت تازہ کرݨ دے لئی ہپنوسس دا محدود استعمال تھیندا ہے، پر پاکستان وچ ایہ عمل عدالتی طور تے تسلیم شدہ کائنی۔
تفریحی مقاصد: اسٹیج ہپنوسس شوز دے ذریعے، جیہڑے پاکستان دے وݙے شہراں وچ کجھ مقبولیت رکھدے ہن، پر ایں کوں پیشہ ورانہ علاج سمجھݨ دی غلطی کائنی کرݨی چاہیدی۔

پاکستان وچ قانونی حیثیت

پاکستان وچ ہپنوسس دے لئی کوئی واضح قومی قانون یا ریگولیٹری باڈی کائنی۔ پاکستان میڈیکل اینڈ ڈینٹل کونسل (PMDC) ہپنوسس کوں بطور علاج تسلیم کریندی ہے، پر صرف اونہی طبی یا دندان سازی دے پیشہ ورانہ افراد کوں ایں دے استعمال دی اجازت ہے جیہڑے ایں وچ مناسب تربیت حاصل کر چکے ہوون۔ بغیر طبی قابلیت دے ہپنوسس دے ذریعے علاج کرݨ غیر قانونی تے ناقابل تعزیر ہے۔ کجھ صوبائی سطح تے صحت دے محکمے ایں تے نظر رکھیندے ہن، پر اکثر معاملات غیر ریگولیٹڈ رہندے ہن۔

ثقافتی رویے

پاکستانی معاشرے وچ ہپنوسس دے بارے وچ رویے مختلف ہن۔

روحانی رابطہ: کجھ لوک، خاص طور تے دیہاتی علاقیاں وچ، ہپنوسس کوں جادو، جنات نال تعلق یا سحر نال جوڑ کے ݙیہدے ہن، جیہڑا ایں دے بارے وچ خوف تے شک پیدا کریندا ہے۔
جدیدیت پسندی: شہری علاقیاں، خاص طور تے کراچی، لاہور تے اسلام آباد وچ، تعلیم یافتہ طبقہ ایں کوں ہک سائنسی نفسیاتی علاج دے طور تے قبول کریندا پیا ہے۔
مذہبی نقطہ نظر: کجھ مذہبی حلقے ہپنوسس کوں مشکوک ݙیہدے ہن، ایہ سوچدے ہوئے جو ایہ انسان دے اختیار تے عقیدے تے اثر انداز تھی سڳدا ہے۔ جݙݨ جو ݙوجھے علماء ایں کوں جائز سمجھدے ہن اگر ایہ طبی مقاصد دے لئی تے کہیں ماہر دے ہتھوں استعمال تھیوے۔
میڈیا دا اثر: ہندوستانی تے پاکستانی ڈرامےآں تے فِلماں وچ ہپنوسس کوں اکثر غلط طریقے نال پیش کیتا ویندا ہے، جیندے نال عوام وچ غلط فہمیاں پھیلدیاں ہن۔

پاکستان وچ قابل ذکر ماہرین

پاکستان وچ ہپنوسس دے میدان وچ خدمت کرݨ والے کجھ قابل ذکر افراد ایہ ہن:

ڈاکٹر طارق محمود (لاہور): ہپنو تھراپسٹ تے نفسیاتی معالج، جنہاں نے کئی سالاں توں تربیتی ورکشاپس دا انعقاد کیتا ہے۔
ڈاکٹر عائشہ سنجری (کراچی): کلینکل سائیکولوجسٹ جیہڑے درد دے انتظام تے بے چینی دے علاج وچ ہپنوسس استعمال کریندے ہن۔
پروفیسر ڈاکٹر محمد وسیم (پشاور): ہپنوسس تے تحقیق کرݨ والے اکادمیک تے مصنف۔
سید زاہد حسین (اسلام آباد): ہک سرٹیفائیڈ ہپنو تھراپسٹ جیہڑے برتاؤ وچ تبدیلی دے لئی کم کریندے ہن۔

ایہ لوک اکثر پاکستان سائیکولوجیکل ایسوسی ایشن دے تحت یا خود مختار طور تے کم کریندے ہن تے عوامی آگاہی مہماں وچ حصہ گھندے ہن۔

ہور ݙیکھو

@@ Riga 1: / Riga 1: @@
-'''ہپنوسس''' (انگریزی: Hypnosis) ہک ذہنی تے دماغی کیفیت ہے جیندے وچ ہک شخص دی توجہ مرتکز تھیندی ہے، تجویز پذیری ودھدی ہے تے تخیل وچ اضافہ تھیندا ہے۔ ایں کیفیت کوں ہپنوٹزم وی آکھیا ویندے۔ ایہ ہک ایجھاں عمل ہے جیندے وچ ہک تربیت یافتہ شخص (ہپنوٹسٹ) کہیں ݙوجھے شخص (مریض یا موضوع) کوں ذہنی طور تے ریلیکس تھیوݨ تے تجاویز قبول کرݨ کیتے رہنمائی کریندا ہے۔
+'''ہپنوسس''' (انگریزی: Hypnosis) اک ایسا ذہنی حال یا عمل ہے جیندے وچ توجہ مرتکز تھیندی ہے، تخیل وچ اضافہ تھیندا ہے، تے تجویز قبول کرݨ دی صلاحیت ودھدی ہے۔ ایہ اک تعاون تے مشق تے مبنی عمل ہے جیندے وچ ہپنو تھراپسٹ تے مریض دے درمیان رابطہ ضروری ہے۔ ہپنوسس کوں عام طور تے غلط فہمی نال نیند یا بے ہوشی نال جوڑیا ویندا ہے، پر حقیقت وچ ایہ اک بیدار، متوجہ تے فعال ذہنی کیفیت ہے۔
 == تعریف ==
-'''ہپنوسس''' ہک تبدیلی آلی ذہنی حالت ہے، جیندے وچ شعور دی سطح تبدیل تھی ویندی ہے۔ ایں حالت وچ انسان دی تجویز پذیری (سجیشن) دی صلاحیت نمایاں طور تے ودھ ویندی ہے۔ ایہ کوئی نیند یا بے ہوشی دی حالت کائنی، بلکہ ہک ایجھی کیفیت ہے جتھاں موضوع (جیں تے ہپنوسس کیتا ویندا ہے) بیدار، توجہ مرتکز تے عام طور تے ریلیکس محسوس کریندا ہے۔ ہپنوسس دے دوران، ہپنوٹسٹ مثبت تجاویز ݙیندا ہے جیڑھیاں موضوع دے ذہن، جذبات، احساسات یا رویے کوں متاثر کر سڳدیاں ہن۔ '''ہپنوٹیراپی''' وچ ایں طریقے کوں مختلف نفسیاتی تے جسمانی مسائل دے علاج کیتے استعمال کیتا ویندا ہے۔
+ہپنوسس کوں '''تجویزی حالت''' یا '''تبدیل شدہ شعور''' دی کیفیت دے طور تے بیان کیتا ویندا ہے۔ ایں حالت وچ فرد دی توجہ کہیں ہک خاص خیال، تصور یا احساس تے مرتکز تھی ویندی ہے تے اوہ معمول دے مقابلے وچ تجویزاں کوں زیادہ آسانی نال قبول کر سڳدا ہے۔ '''ہپنو تھراپسٹ''' ہک رہنما دا کردار ادا کریندا ہے جیہڑا فرد کوں ایں کیفیت وچ داخل تھیوݨ وچ مدد ݙیندا ہے۔ ہپنوسس دا مقصد ذہنی تے جذباتی تبدیلی پیدا کرݨ، عادات وچ تبدیلی گھن آوݨ، یا ماضی دے تجربات نال نمٹݨ ہوندے۔ ایہ کوئی جادو یا مافوق الفطرت طاقت کائنی، بلکہ انسانی دماغ دی ہک طبیعی صلاحیت ہے۔
 == تاریخ ==
-=== عالمی تاریخ ===
+ہپنوسس دی تاریخ قدیم تہذیباں، بشمول مصر تے یونان دے خواب گاہاں (Sleep Temples) نال جڑی ہوئی ہے، جتھاں شفا دے لئی توجہ مرتکز کرݨ دے طریقے استعمال کیتے ویندے ہن۔ جدید ہپنوسس دی بنیاد 18ویں صدی دے جرمن ڈاکٹر '''فرانز اینٹن میسمر''' دے کم تے رکھی ڳئی، جیہڑے "جانوری مقناطیسیت" (Animal Magnetism) دے نظریے دے نال کم کریندے ہن۔ 19ویں صدی وچ برطانوی ڈاکٹر '''جیمز بریڈ''' نے ایں عمل دا ناں "ہپنوسس" (یونانی نیند دے دیوتا 'ہپنوس' توں) رکھا۔
-جدید ہپنوسس دی بنیاد 18ویں صدی دے جرمن ڈاکٹر '''فرانز اینٹن میسمر''' دے کم تے رکھی ڳئی، جیں نے "'''میسمرزم'''" دے نظریے پیش کیتے۔ میسمر دا خیال ہئی جو کائنات وچ ہک مقناطیسی سیال (animal magnetism) موجود ہے جیڑھا صحت تے بیماری تے اثر انداز تھیندا ہے۔ بعد وچ، 19ویں صدی دے برطانوی ڈاکٹر '''جیمز بریڈ''' نے ایں عمل دا سائنسی مطالعہ کیتا تے ایں کوں "ہپنوسس" دا ناں ݙتا، جیڑھا یونانی دیوتا '''ہپنوس''' (نیند دا دیوتا) توں اخذ کیتا ڳیا۔ فرائیڈ تے ہور ماہرین نفسیات نے وی ہپنوسس دے مطالعے وچ اپݨا حصہ پاتا۔
 === پاکستان وچ تاریخ ===
-پاکستان وچ ہپنوسس دی تاریخ مقامی روحانی تے ذہنی علاج دے روایتی طریقےآں نال جڑی ہوئی ہے۔ '''پیر'''، '''فقیر''' تے '''سائیں''' دے ہتھوں کیتے ونڄݨ والے '''دم درود'''، '''تعویذ''' تے توجہ مرتکز کرݨ والے عمل دراصل ہپنوسس دے مقامی روپ ہن۔ جدید ہپنوسس پاکستان وچ 20ویں صدی دے آخر وچ متعارف تھیا، جݙݨ کجھ ڈاکٹر تے ماہرین نفسیات نے بیرون ملک تربیت گھدی تے ایں کوں کلینکل طریقہ علاج دے طور تے متعارف کرایا۔ پاکستان ہپنوٹزم سوسائٹی ورگی تنظیماں نے ایں فن کوں منظم کرݨ دا کم شروع کیتا۔
+پاکستان وچ ہپنوسس دی تاریخ مقامی روحانی تے صوفیانہ روایات نال جڑی ہوئی ہے۔ '''دم جھاڑ'''، '''تعویذ''' تے توجہ مرتکز کر کے علاج کرݨ دے طریقے قدیم زمانے توں موجود ہن۔ 20ویں صدی دے وسط وچ، جدوں مغربی نفسیات پاکستان پہنچی، تاں ہپنوسس کوں وی ہک سائنسی علاج دے طور تے متعارف کرایا ڳیا۔ پاکستان وچ پہلے باقاعدہ ہپنو تھراپسٹ وچ '''ڈاکٹر خالد محمود''' (لاہور) تے '''ڈاکٹر محمد اجمل''' (کراچی) دے ناں قابل ذکر ہن، جیہڑے 1970ء تے 1980ء دے ݙہاکے وچ سرگرم ہن۔
 == قسماں ==
-ہپنوسس دیاں کئی قسماں ہن، جنہاں وچوں کجھ اہم ایہ ہن:
+ہپنوسس دی کئی قسماں ہن، جنہاں وچوں کجھ مندرجہ ذیل ہن:
-* '''روایتی ہپنوسس''': ایندے وچ ہپنوٹسٹ سڳلے، حکمنامے والے انداز وچ تجاویز ݙیندا ہے۔
+* '''روایتی ہپنوسس''': ایں وچ تھراپسٹ سڄے الفاظ وچ ہدایات ݙیندا ہے تے مریض کوں آرام دہ حالت وچ گھن کے مخصوص مقصد دے حصول تے کم کریندا ہے۔
-* '''اریکسونین ہپنوسس''': امریکی ماہر نفسیات '''ملٹن اریکسن''' دے ایجاد کردہ ایں طریقے وچ کہاݨیاں، استعارے تے بھانویں بے ربط ڳالھیں دے ذریعے تجاویز ݙتیاں ویندیاں ہن۔ ایہ طریقہ پاکستان وچ وی کجھ معالج استعمال کریندے ہن۔
+* '''اریکسونین ہپنوسس''': امریکی ماہر نفسیات '''ملٹن اریکسن''' دے ایجاد کردہ ایں طریقے وچ کہاݨیاں، استعارے تے باطنی اشارے استعمال کیتے ویندے ہن۔ پاکستان وچ وی ایہ طریقہ مقبول ہے۔
-* '''سیلف ہپنوسس''': ایندے وچ شخص خود کوں ہپنوٹائز کرݨ دی تربیت گھندا ہے تاں جو تناؤ، درد یا بری عادتاں تے قابو پا سڳے۔
+* '''سیلف ہپنوسس''': ایہ اوں کیفیت کوں آپݨے آپ پیدا کرݨ دا عمل ہے جیندے وچ فرد ریکارڈنگز، اسکرپٹس یا سکھلائی دے ذریعے آپݨے آپ کوں تجویزاں ݙیندا ہے۔
-* '''رجعت ہپنوسس''': ایں طریقے وچ موضوع کوں ماضی دے واقعات یا یاداں وچ واپس گھن ونڄا ویندا ہے۔ ایں بارے وڌیڄ معلومات کیتے ݙیکھو [[رجعت ہپنوسس]]۔
+* '''رجعت ہپنوسس''' ([[رجعت ہپنوسس]]): ایں قسم وچ فرد کوں ماضی دے تجربات، خاص طور تے بچپن یا گذشتہ زندگیاں دے خیالی یا حقیقی واقعات تک "واپس" گھن جایا ویندا ہے۔ پاکستان وچ ایہ قسم کجھ متنازعہ ہے۔
-* '''ڈیجیٹل / ریموٹ ہپنوسس''': ایہ انٹرنیٹ یا فون دے ذریعے کیتا ونڄݨ والا ہپنوسس ہے، جیڑھا پاکستان وچ وی مقبول تھیندا پئے ڳئے۔
 == سائنسی تحقیق ==
-عالمی سطح تے ہپنوسس تے وسیع سائنسی تحقیق تھئی ہے۔ '''نفسیات''' تے '''اعصابی سائنس''' دے مطالعے ݙسدن جو ہپنوسس دے دوران دماغ دی سرگرمی وچ واضح تبدیلیاں آندیاں ہن۔ fMRI اسکینز ݙکھاوندن جو ایں حالت وچ دماغ دے اوں حصے دی سرگرمی گھٹ ویندی ہے جیڑھا شعور تے تنقیدی سوچ نال جڑیا ہویا ہے، جبکہ تخیل تے تصور نال جڑے حصے زیادہ متحرک تھی ویندے ہن۔ پاکستان وچ، '''جامعہ کراچی'''، '''یونیورسٹی آف پنجاب''' تے '''قائداعظم یونیورسٹی''' ورگے اداریاں دے شعبہ نفسیات وچ ہپنوسس تے محدود پیمانے تے تحقیق تھئی ہے۔ پاکستانی ماہرین ایں کوں '''تناؤ'''، '''فوبیا'''، '''درد دا انتظام''' تے '''نشہ بندی''' دے علاج وچ موثر پایا ہے۔
+عالمی سطح تے، '''امریکن سائیکولوجیکل ایسوسی ایشن''' (APA) سمیت کئی سائنسی ادارے ہپنوسس کوں ہک جائز تے تحقیق شدہ نفسیاتی عمل دے طور تے مندے ہن۔ تحقیقات ݙسدیے ہن جو ہپنوسس درد دے انتظام، بے چینی وچ کمی، تے عادات (جیویں تمباکو نوشی چھوڑݨ) وچ تبدیلی دے لئی مؤثر ثابت تھی سڳدا ہے۔
+پاکستان وچ، '''جامعہ کراچی''' دے شعبہ نفسیات تے '''یونیورسٹی آف ہیلتھ سائنسز'''، لاہور ورگے اداریاں وچ ہپنوسس تے محدود پیمانے تے تحقیق تھئی ہے۔ پاکستانی جریدے '''جرنل آف پاکستان سائیکولوجیکل ایسوسی ایشن''' وچ وی ایں موضوع تے مقالے شائع تھیندے رہندے ہن۔ تحقیقات وچ پاکستانی آبادی وچ ایندے اثرات تے ثقافتی قبولیت دے پہلوں تے زور ݙتا ویندا ہے۔
 == استعمال ==
-ہپنوسس دے استعمال دے میدان وسیع ہن:
+ہپنوسس دے استعمالات بہت وسیع ہن:
-* '''طبی تے نفسیاتی علاج''': درد کنٹرول (خاص طور تے دندان سازی وچ)، تناؤ، اضطراب، ڈپریشن، فوبیا، نیند دے مسائل، وزن گھٹاوݨ تے تمباکو نوشی چھڑاوݨ کیتے۔
+* '''طبی تے نفسیاتی علاج''': درد دا انتظام (خاص طور تے دندان سازی وچ)، فوبیا دا علاج، تناؤ تے بے چینی وچ کمی، نیند دے مسائل، تے پوسٹ ٹرامیٹک سٹریس ڈس آرڈر (PTSD) دے علاج وچ۔
-* '''کھیݙ''': کھݙاریاں دی کارکردگی بہتر کرݨ، توجہ مرتوز کرݨ تے مقابلے دے دباؤ کنوں نپٹݨ کیتے۔ پاکستانی کرکٹ ٹیم دے کجھ کھݙاری وی ایں دے ذریعے فائدہ چکے ہن۔
+* '''برتاؤ وچ تبدیلی''': وزن گھٹاوݨ، تمباکو نوشی یا منشیات دی لت توں نجات، پڑھائی وچ بہتری تے کھیلاں دی کارکردگی وچ اضافے دے لئی۔
-* '''تعلیم''': یاد داشت بہتر کرݨ، پڑھائی تے توجہ ودھاوݨ کیتے۔
+* '''عدالتی نظام''': بعض ممالک وچ، گواہاں دی یادداشت تازہ کرݨ دے لئی ہپنوسس دا محدود استعمال تھیندا ہے، پر پاکستان وچ ایہ عمل عدالتی طور تے تسلیم شدہ کائنی۔
-* '''انٹرٹینمنٹ''': اسٹیج ہپنوسس شوز دے طور تے، جیویں جو '''حیدرآباد''' تے '''لاہور''' دے کجھ شوز وچ ݙٹھا ونڄ سڳدا ہے۔
+* '''تفریحی مقاصد''': اسٹیج ہپنوسس شوز دے ذریعے، جیہڑے پاکستان دے وݙے شہراں وچ کجھ مقبولیت رکھدے ہن، پر ایں کوں پیشہ ورانہ علاج سمجھݨ دی غلطی کائنی کرݨی چاہیدی۔
-* '''جرم دی تفتیش''': '''فارنزک ہپنوسس''' دے ذریعے گواہاں دی یاد داشت بحال کرݨ کیتے، حالانکہ ایہ پاکستان وچ متنازعہ ہے۔
 == پاکستان وچ قانونی حیثیت ==
-پاکستان وچ ہپنوسس دی کوئی واضح قومی قانونی ریگولیشن کائنی۔ ایں دے استعمال تے طبی تے اخلاقی حدود مقامی ادارےآں تے پریکٹیشنرز دی ذمہ داری ہے۔ '''پاکستان میڈیکل اینڈ ڈینٹل کونسل''' (PMDC) ہپنوٹیراپی کوں صرف لائسنس یافتہ ڈاکٹرز یا کلینکل ماہرین نفسیات دے ذریعے علاج دے طور تے استعمال کرݨ دی اجازت ݙیندی ہے۔ بغیر طبی قابلیت دے ہپنوسس دے ذریعے علاج کرݨ غیر قانونی تے غیر اخلاقی سمجھا ویندا ہے۔ اسٹیج شوز یا تفریحی مقاصد کیتے ہپنوسس کوں کئی واری "جادو" یا "کالا علم" دے ناں نال جوڑ ݙتا ویندا ہے، جیندے قانونی نتائج نکل سڳدے ہن۔
+پاکستان وچ ہپنوسس دے لئی کوئی واضح قومی قانون یا ریگولیٹری باڈی کائنی۔ '''پاکستان میڈیکل اینڈ ڈینٹل کونسل''' (PMDC) ہپنوسس کوں بطور علاج تسلیم کریندی ہے، پر صرف اونہی طبی یا دندان سازی دے پیشہ ورانہ افراد کوں ایں دے استعمال دی اجازت ہے جیہڑے ایں وچ مناسب تربیت حاصل کر چکے ہوون۔ بغیر طبی قابلیت دے ہپنوسس دے ذریعے علاج کرݨ غیر قانونی تے ناقابل تعزیر ہے۔ کجھ صوبائی سطح تے صحت دے محکمے ایں تے نظر رکھیندے ہن، پر اکثر معاملات غیر ریگولیٹڈ رہندے ہن۔
 == ثقافتی رویے ==
-پاکستان، خاص طور تے '''سرائیکی وسیب''' وچ ہپنوسس دے بارے رویے مخلوط ہن۔ ہک طرف، روایتی طور تے ایں کوں '''جادو'''، '''سحر''' یا '''غیر فطری قوت''' نال جوڑ کے ݙٹھا ویندا ہے، جیندے پاروں کجھ لوک ایں کنوں ڈردے ہن۔ ݙوجھے پاسے، تعلیم یافتہ طبقہ ایں کوں ہک سائنسی تے نفسیاتی طریقہ علاج سمجھدا ہے۔ '''مذہبی حلقے''' ہپنوسس دے بارے محتاط ہن تے ایں ڳالھ تے زور ݙیندے ہن جو ایہ اسلامی تعلیمات دے خلاف کائنی تے ایں وچ '''شرک''' یا حرام عناصر شامل نہ تھیوݨ چاہیدے۔ عام طور تے، طبی مقاصد کیتے ہپنوسس کوں قبول کیتا ویندا ہے، پر تفریحی شوز یا ایں دے غیر ذمہ دارانہ استعمال تے تنقید کیتی ویندی ہے۔
+پاکستانی معاشرے وچ ہپنوسس دے بارے وچ رویے مختلف ہن۔
+* '''روحانی رابطہ''': کجھ لوک، خاص طور تے دیہاتی علاقیاں وچ، ہپنوسس کوں '''جادو'''، '''جنات''' نال تعلق یا '''سحر''' نال جوڑ کے ݙیہدے ہن، جیہڑا ایں دے بارے وچ خوف تے شک پیدا کریندا ہے۔
+* '''جدیدیت پسندی''': شہری علاقیاں، خاص طور تے کراچی، لاہور تے اسلام آباد وچ، تعلیم یافتہ طبقہ ایں کوں ہک سائنسی نفسیاتی علاج دے طور تے قبول کریندا پیا ہے۔
+* '''مذہبی نقطہ نظر''': کجھ مذہبی حلقے ہپنوسس کوں مشکوک ݙیہدے ہن، ایہ سوچدے ہوئے جو ایہ انسان دے اختیار تے عقیدے تے اثر انداز تھی سڳدا ہے۔ جݙݨ جو ݙوجھے علماء ایں کوں جائز سمجھدے ہن اگر ایہ طبی مقاصد دے لئی تے کہیں ماہر دے ہتھوں استعمال تھیوے۔
+* '''میڈیا دا اثر''': ہندوستانی تے پاکستانی ڈرامےآں تے فِلماں وچ ہپنوسس کوں اکثر غلط طریقے نال پیش کیتا ویندا ہے، جیندے نال عوام وچ غلط فہمیاں پھیلدیاں ہن۔
-== پاکستان وچ مشہور ماہرین ==
+== پاکستان وچ قابل ذکر ماہرین ==
-پاکستان وچ ہپنوسس دے میدان وچ خدمت کرݨ والے کجھ نام ایہ ہن:
+پاکستان وچ ہپنوسس دے میدان وچ خدمت کرݨ والے کجھ قابل ذکر افراد ایہ ہن:
-* '''ڈاکٹر عبداللہ چیمہ''': لاہور دے مشہور ماہر نفسیات تے ہپنوٹیراپسٹ، جنہاں نے ایں فن کوں مقبول بناوݨ وچ اہم کردار ادا کیتا۔
+* '''ڈاکٹر طارق محمود''' (لاہور): ہپنو تھراپسٹ تے نفسیاتی معالج، جنہاں نے کئی سالاں توں تربیتی ورکشاپس دا انعقاد کیتا ہے۔
-* '''ڈاکٹر محمد طفیل چوہدری''': کراچی نال تعلق رکھݨ والے ہپنوٹیراپسٹ، جنہاں نے ٹی وی پروگراماں تے ایں موضوع تے روشنی پائی۔
+* '''ڈاکٹر عائشہ سنجری''' (کراچی): کلینکل سائیکولوجسٹ جیہڑے درد دے انتظام تے بے چینی دے علاج وچ ہپنوسس استعمال کریندے ہن۔
-* '''پروفیسر ڈاکٹر محمد اقبال چوہان''': ایکڈمک تے ریسرچر، جنہاں نے پاکستان وچ ہپنوسس تے تعلیمی کم کیتا۔
+* '''پروفیسر ڈاکٹر محمد وسیم''' (پشاور): ہپنوسس تے تحقیق کرݨ والے اکادمیک تے مصنف۔
-* '''سید ظہور احمد شاہ''' (ہپنوٹسٹ ظہور): حیدرآباد، سندھ نال تعلق رکھݨ والے اسٹیج ہپنوٹسٹ، جنہاں دے شوز مقبول ہن۔
+* '''سید زاہد حسین''' (اسلام آباد): ہک سرٹیفائیڈ ہپنو تھراپسٹ جیہڑے برتاؤ وچ تبدیلی دے لئی کم کریندے ہن۔
-ایہ ذکر کرݨ ضروری ہے جو پاکستان وچ ہپنوسس دا پیشہ باقاعدہ طور تے ریگولیٹڈ کائنی، ایں سانگے کئی غیر تربیت یافتہ افراد وی ایں کوں استعمال کریندے ہن۔
+ایہ لوک اکثر '''پاکستان سائیکولوجیکل ایسوسی ایشن''' دے تحت یا خود مختار طور تے کم کریندے ہن تے عوامی آگاہی مہماں وچ حصہ گھندے ہن۔
 == ہور ݙیکھو ==
 * [[رجعت ہپنوسس]]
 * [[نفسیات]]
-* [[تنویمیہ]]
+* [[تنویم]]
-* [[میسمرزم]]
+* [[تجویزی علاج]]
-* [[پاکستان ہپنوٹزم سوسائٹی]]
+* [[پاکستان سائیکولوجیکل ایسوسی ایشن]]
 [[Category:ہپنوسس]]
 [[Category:نفسیات]]