Visualizza wikitesto di Ku tshamisisa ku ya emahlweni

'''Ku Hlantswa ka Nkarhi wo Hlaya (Past Life Regression)''' i ndlela ya [[ku tshamisisa]] leyi tirhisiwaka ku pfuna munhu ku kuma vutivi bya swilo leswi humeleleke eka vutomi bya yena bya khale, kumbe ku sukela eka vutomi bya ndzhaku. Hi ku angarhela, ku hlantswa ka nkarhi wo hlaya ku vuriwa "regression hypnosis" kumbe "past life regression therapy" (PLR). Leri i rihlengahlenga ra ku tshamisisa leri nga ri na nkoka wa sayense kambe leri nga ri na vatirhi vo tala eka tindhawu ta [[Mozambique]], [[Afrika-Dzonga]], [[Eswatini]] na [[Zimbabwe]].

== Nkucetelo (Definition) ==
'''Ku Hlantswa ka Nkarhi wo Hlaya''' i ndlela leyi a nga ri ya sayense leyi tirhisiwaka ku ya emahlweni ka nkarhi wo hlaya wa munhu, ku sukela eka vusiwana ku ya eka vutomi bya yena bya sweswi, ku kuma vutivi bya swihlawulekisi swa mbilu na swiphiqo swa miri. Xikongomelo i ku pfuna munhu ku komba na ku hlamula swiphiqo swa moya, miri kumbe mbilu leswi nga na mpfhuka wa swihumelelo swa khale. Ku hlantswa ka nkarhi wo hlaya ku nga va '''ku hlantswa ka malembe''' (age regression), loku nga amukela swihumelelo swa vusiwana, kumbe '''ku hlantswa ka vutomi bya ndzhaku''' (past life regression), loku nga amukela leswi nga humelela eka "vutomi bya ndzhaku" bya munhu.

== Matimu (History) ==
Matimu ya ku hlantswa ka nkarhi wo hlaya ya sungula hi ku tshama eka swihlovo swa ku tshamisisa swa vukhongeri bya khale, kambe ku tlherisela emahlweni ka yona eka masayensi ya sweswi ku sungurile hi lembe ra 1950. Lava nga ri na xiavo xikulu eka matimu ya yona i:

* '''Morey Bernstein''': Munhu wa le Amerika loyi a nga tsala buku ya "The Search for Bridey Murphy" hi 1956. Buku leyi yi hlamusile mhaka ya munhu loyi a nga tshamiseriwa ku va ni vutomi bya ndzhaku bya nsati wa le Ireland, loyi a vuriwaka Bridey Murphy. Buku leyi yi endle leswaku mhaka ya ku hlantswa ka vutomi bya ndzhaku yi va ya tiveka hi ku angarhela.

* '''Brian L. Weiss''': Nganga ya vuvabyi bya mbilu (psychiatrist) wa le Amerika loyi a nga tsala buku yo sungula "Many Lives, Many Masters" hi 1988. Buku leyi yi hlamusile mhaka ya mutshamaxitulu wa yena, loyi a nga pfuniwa hi ku hlantsiwa eka swivutiso swa yena swa moya ku sukela eka vutomi bya yena bya ndzhaku. Weiss u tiveka hi ku tirhisa ndlela leyi ku vavisa swiphiqo swa moya.

* '''Michael Newton''': Munhu wa le Amerika loyi a nga tsala swibalo swa "Journey of Souls" na "Destiny of Souls". Newton u hoxe xiavo xa yena hi ku hlamusla ndlela leyi moya wu nga tirhana ngopfu na yona endzhaku ka ku lova, loku vuriwaka '''ku hlantswa ka ku humelela emahlweni ka ku tshama''' (Life Between Lives - LBL). Leri i xiyenge xa ku hlantswa lexi nga amukela nkarhi lowu moya wu nga wu tshama "emakumu" endzhaku ka ku lova na ku nga si tshama.

* '''Dolores Cannon''': Munhu wa le Amerika loyi a nga tsala swibalo swo tala swa mhaka ya ku hlantswa ka nkarhi wo hlaya. Cannon u hlamusile ndlela leyi a nga yi vona tanihi "ku tshamisisa ka nkarhi lowu nga hundziki" (Quantum Healing Hypnosis Technique - QHHT). U vulavurile hi mhaka ya moya, ku tshama ka vanhu e misaveni yin'wana, na swihumelelo swa le kusuhi na ku lova.

== Ndlela ya Ku Tirhisa (Methodology) ==
Ndlela ya ku tirhisa ku hlantswa ka nkarhi wo hlaya yi landza swiyenge swo hambana hambana:
1. '''Ku tumbuluxa vuxaka''' (Rapport Building): Mutirhi (hypnotherapist) u tumbuluxa vuxaka na mutshamaxitulu ku va ni ntshembo na ku tshembeka.
2. '''Ku yisa eka xiyimo xa ku tshamisisa''' (Induction): Ku tirhisiwa minkhuva yo hambana hambana, ku nga ku hefemula hi ndlela yo karhi, ku ringeta mbilu, kumbe ku kanakana, ku yisa mutshamaxitulu eka xiyimo xa ku tshembeka na ku teka ndlela.
3. '''Ku hlantswa''' (Regression): Loko mutshamaxitulu a ri eka xiyimo xa ku tshamisisa, mutirhi u n'wi kombisa ndlela ku ya emahlweni ka nkarhi wo hlaya, ku sukela eka swihumelelo swa malembe ya sweswi ku ya eka swa vusiwana, kumbe ku ya eka "vutomi bya ndzhaku".
4. '''Ku hlamula na ku pfuna''' (Processing and Integration): Mutirhi u pfuna mutshamaxitulu ku hlamula na ku twisisa leswi a swi vonile kumbe leswi a swi twile, ku komba na ku hlamula swiphiqo.
5. '''Ku humesa eka ku tshamisisa''' (Emergence): Mutshamaxitulu u humeleriwa eka xiyimo xa vuxokoxoko hi ndlela yo karhi na yo tshembeka.

== Mintlawa ya Ku Hlantswa ka Nkarhi wo Hlaya (Types) ==
Ku na mintlawa yo hambana ya ku hlantswa ka nkarhi wo hlaya:
* '''Ku Hlantswa ka Malembe (Age Regression)''': Ku yisa mutshamaxitulu emahlweni ka nkarhi wo hlaya wa yena, ku sukela eka vutomi bya sweswi ku ya eka vusiwana, ku kuma swihumelelo leswi nga na mpfhuka eka vutomi bya sweswi.
* '''Ku Hlantswa ka Vutomi bya Ndzhaku (Past Life Regression)''': Ku yisa mutshamaxitulu emahlweni ka nkarhi lowu nga hundza, ku kuma vutivi bya "vutomi bya ndzhaku" bya yena, leswi nga nga amukeleriwi hi sayense.
* '''Ku Hlantswa ka Ku Hlaya Emakumu (Life Between Lives Regression - LBL)''': Ku yisa mutshamaxitulu emahlweni ka nkarhi lowu nga hundza, emakumu, loko moya wu ri "emakumu" endzhaku ka ku lova na ku nga si tshama. Leri i xiyenge lexi nga hlamuseriwa hi Michael Newton.

== Mbuyelo wa Sayense (Scientific Perspective) ==
Eka sayense ya sweswi, '''ku hlantswa ka vutomi bya ndzhaku''' a ku amukeleki. Swi sayensi swi vula leswaku leswi nga voniwa hi mutshamaxitulu loko a tshamiseriwa i swiendli swa xivungu, swi nga va swi nga ri ntiyiso. Xivungu xi nga endla leswaku munhu a twa swihungu, a vona swifaniso, kumbe a twa swilo leswi nga ri kona hi ntiyiso. Swi sayensi swi vula leswaku ku hlantswa ka nkarhi wo hlaya ku nga pfuna hikuva ku nga va ku na mpfhuka wa ku pfuna moya (placebo effect), kambe a swi kombi ntiyiso wa ku hlangana na vutomi bya ndzhaku. Ku na swiphiqo swo tala swa ndlela leyi, ku nga va ku pfuniwa hi ku hlamula swiphiqo swa moya, hambi swilo leswi nga humelela eka nkarhi wo hlaya swi nga ri ntiyiso.

== Nhluvukiso wa Mhaka ya Ku Tshama Nakambe (Reincarnation Research) ==
Lava nga ri na nkoka eka nhluvukiso wa mhaka ya ku tshama nakambe i Ian Stevenson, munhu wa le Virginia, Amerika. Stevenson u tirhile malembe yo tala a nga lava mhaka ya vana lava nga vulavula hi vutomi bya ndzhaku bya vona, ku nga ri na ku tshamiseriwa. U nga kuma mhaka yo tala, ku katsa na eka tindhawu ta Asia na Afrika, leswi nga komba leswaku vana va nga vulavula hi swilo leswi nga humelela eka vanhu lava nga lova, va nga swi tivi hi ndlela ya ntiyiso. Kambe, na swona swi sayensi swi nga swi amukeli hi ku helela, swi vula leswaku ku nga va ku na ndlela yin'wana yo hlamusla swilo leswi.

== Ku Tirhisiwa eka Mozambique, Afrika-Dzonga, Eswatini, na Zimbabwe (Practice in Mozambique, South Africa, Eswatini, Zimbabwe) ==
Eka tindhawu leti, ku hlantswa ka nkarhi wo hlaya a ku tirhisiwi ngopfu tanihi ndlela ya sayense ya ku vavisa. Kambe, mhaka ya '''ku tshama nakambe''' (reincarnation) na '''ku hlangana na vadyahangi''' (ancestral spirits) i mhaka leyi tivekaka na leyi amukelekaka hi ndlela ya ntolovelo. Eka swiyenge swa vanhu, ku vuriwa leswaku moya wa n'wana wa ndyangu wu nga vuya eka n'wana loyi a nga tshama. Loko ku nga ri na swiphiqo swa moya, vanhu va ya eka tin'anga, vangoma, kumba va tirhisa ndlela ya ntolovelo.

Eka tindhawu ta masipala, ku na van'wana va [[tin'anga]] kumbe [[vangoma]] lava nga tirhisa minkhuva yo fana na ku tshamisisa ku pfuna vanhu ku kuma vutivi bya swiphiqo swa vona swa moya, hambi ku nga ri ku vulavula hi vutomi bya ndzhaku. Eka swiyenge swa vanhu va le makaya, ku na minkhuva yo tala ya ku tshamisa, ku nga ri hi ndlela ya sayense, kambe hi ndlela ya ntolovelo.

Eka tindhawu ta masipala, ku na vatirhi va moya (psychologists) na vatirhi va mbilu (counsellors) lava nga tirhisa ku hlantswa ka malembe ku pfuna vanhu ku hlamula swihumelelo swa vusiwana, kambe va nga amukeli mhaka ya vutomi bya ndzhaku. Ku na tindzimi leti nga ri kona eka tindhawu leti, ku nga ri na vatirhi lava nga ri karhi va tirhisa ndlela leyi, kambe va nga ri vatswari va yona.

== Swileriso swa Nawu na Mfanelo (Legal and Ethical Considerations) ==
Ku hlantswa ka nkarhi wo hlaya, hi ku angarhela, a ku na nawu lowu wu yi lawulaka eka tindhawu ta Mozambique, Afrika-Dzonga, Eswatini, na Zimbabwe. Kambe, ku na swileriso swo tala:
* '''Ku tshembeka ka mutirhi''': Mutirhi u fanele ku va na vutivi bya ku tshamisisa na ku vavisa moya. Ku nga ri na nawu lowu lawulaka leswi, kutani ku nga va na vatirhi lava nga ri na vutivi.
* '''Ku hlayisa vuxokoxoko''': Leswi nga vulavuriwa eka nkarhi wa ku tshamisisa i vuxokoxoko bya munhu, kutani mutirhi u fanele ku byi hlayisa.
* '''Ku tshembeka ka mutshamaxitulu''': Mutshamaxitulu u fanele ku va na xiavo xa ku tsakela ku tshamiseriwa. A nga fanelangi ku tshamiseriwa hi ku hatlisa.
* '''Ku pfuna hi ndlela yo lava nchumu''': Vatirhi va nga fanelangi ku tirhisa ndlela leyi ku kuma mali hi ndlela yo biha, ku tirhisa vutshila bya mutshamaxitulu.
* '''Ku hlamula swiphiqo swa moya''': Loko ku na swiphiqo swikulu swa moya, ku fanele ku yisiwa eka nganga ya vuvabyi bya mbilu (psychiatrist) kumbe mutirhi wa moya loyi a nga ri na vutivi.

== Vona na Swin'wana (See also) ==
* [[ku tshamisisa]]
* [[ku tshama nakambe]]
* [[tin'anga]]
* [[vangoma]]
* [[moyambulavulo]]
* [[swiphiqo swa moya]]

[[Category:Ku tshamisisa]]
[[Category:Ku tshama nakambe]]
[[Category:Ku hlantswa ka nkarhi wo hlaya]]